Latince adı: Lavandula angustifolia
İngilizce: Lavender
Almanca: Lavander
Özellikleri: Karaciğer yetmezliği • kronik karaciğer enfeksiyonlarına karşı • Hepatit-B ve Hepatit-C ye karşı • sarılık • saç dökülmesine karşı • vitiligo sedef ve ileri yaşlarda deride oluşan lekelere karşı • sakinleştirici ve rahatlatıcı (sedatif)
Lavanta ülkemizde özellikle Akdeniz Bölgesinde süs bitkisi olarak yetiştirilen bir bitkidir. Kendine has hoş kokusundan dolayı parfümeri ve kozmetik endüstrisinde kullanılmaktadır. Ancak lavanta çiçeğinin karaciğer
:-):-):-)bolizmasının sağlıklı çalışması üzerindeki olumlu etkisi ile saç dökülmesine karşı kullanımı onun en önemli iki özelliğidir. Genel karaciğer rahatsızlığı veya karaciğer yetmezliği şikayeti olanların imdadına yetişen bir bitkidir. Lavanta kürü sirozdan veya alkolden dolayı zarar görmüş karaciğer hücrelerinin rejenerasyonunda (tekrar yenilenmelerinde) veya bu hücrelerin tekrar sağlıklı bir şekilde çalışmaya başlamalarında öylesine etkilidirki kürü uygulayan hastaların kısa zamanda almaya başladıkları başarılı sonuçlar onları şaşırtmaktadır.
Hergün özellikle öğle yemeklerinden önce yenilecek olan bir porsiyon preslenmiş (ezilmiş) çilek lapası karaciğer yetmezliğine karşı önemli bir takviye oluşturur. Günde bir defadan fazla uygulamayınız. Çilekleri çatal yardımıyla kolayca ezebilirsiniz. Bir porsiyon çileği ezmeden doğrudan doğruya ağızda çiğneyerek tüketmek ile önce bir kâsede ezip ondan sonra tüketilmesi arasında önemli farklar vardır. Şüphesizki en faydalısı önce ezerek lâpasını yapıp ondan sonra tüketmektir.
Taze kayısı karaciğerin dostudur. Aynı zamanda da saç dökülmesini önlüyor canlılık veriyor ve de besliyor. Kurutulmuş kayısıda aynı özellikte bu güç yoktur.
Lavanta kürü kullanılmadan önce ve kullanıldıktan sonra karaciğer
:-):-):-)bolizmasının çalışmasını belirleyen analiz sonuçlarını mukayese ederek nasıl olumlu yönde farkettiğini (düzeldiğini) gözlemek mümkündür. Lavantanın bu özelliğinden dolayı yerini doldurabilecek başka bir bitkiyi henüz tanımıyorum. Hepatit-B ve Hepatit-C hastalarının da uygulayabilecekleri lavanta kürü karaciğer enzimlerini düzelterek Hepatit-B ve Hepatit-C virüslerinin aktive olmasına (güçlenmesine) karşı karaciğer
:-):-):-)bolizmasını güçlendirecektir. Kısaca bu kür karaciğerin bağışıklık sistemini öylesine güçlendirmektedir ki her iki virüsün de aktive olmasını çok büyük oranda baskılayabilmektedir.
Dikkat!
Hepatit-B veya Hepatit-C den dolayı siroz başlangıcı var ise bu hastaların lavanta kürüne ilâveten kereviz kürünü de uygulamalarını önemle hatırlatmak isterim. Kereviz kürü ile ilgili olarak kereviz bölümünü okuyunuz. Kereviz kürünü uygularken enginar tüketmeyiniz ve kürünü de uygulamayınız. Aynı şekilde lavanta kürünü de uygularken ne kereviz ne de enginar kürünü uygulamayınız. Siroz’a dönüşmüş hastalarda alkaline phosphatase (ALP) ve glutamyl transpeptidase (GGT) enzimlerinin seviyeleri yükselmiştir. Sirozun esas nedeni alkol kullanımı olarak uzun yıllardır birinci sırayı almıştır. Amerika’da 2004 yılında açıklanan araştırma sonuçlarına göre Hepatit-C virüsüne bağlı siroz birinci sıraya yerleşmiştir. Buna göre Hepatit-C ye bağlı siroz %26 alkole bağlı oran ise %21 olarak açıklanmıştır.
Okuyuculardan ve hekimlerden Hepatit-C ye karşı da bitkisel olarak destekleyici bir tedavinin olup olmadığı sorusu gelmişti. O günlerde henüz bu konudaki çalışmalarımı tamamlamadığım için olumlu bir cevap vermem mümkün değildi. Bazen kısa zamanda ve çok kolay sonuca gidebileceğimizi zannetiğimiz araştırma ve incelemelerin uzun yıllar alması çok doğaldır. Çünkü basit olarak gördüğümüz bir soru araştırma esnasında öylesine kompleksleşir ve de öylesine içinden çıkılmaz bir hale gelirki… Birkaç yıl çalışmanıza rağmen bir karınca boyu yol alamadığınızı görürsünüz. Bazen de oldukça karmaşık bir sorunun çözümüyle yıllarca üzerinde araştırma ve inceleme yapmanız gerekeceğini düşünerek plan yapar ve çalışmaya başlarsınız. Ancak hiç tahmin etmediğiniz bir anda zor ve karmaşık zannettiğiniz sorular zincirinin cevaplarını arka arkaya çok kısa bir zaman içerisinde vermeye başlayabilirsiniz. Hepatit-C ye karşı destekleyici bitkisel çözüm çalışmalarımı tahminimden çok çok önce tamamlamam mümkün oldu. Lavantanın demle süresinin dört dakika ile sınırlı kaldığı taktirde hem Hepatit B ye hem de Hepatit-C ye karşı etkili olabileceğini gördüğümde yaşadığım şaşkınlığımı ve hayretimi unutamıyorum. Bu çalışmam da çok önemli olan bir noktada her defasında vurguladığım gibi demleme süresinin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha ortaya koymuş olmamdı. Çalışmalarımın başlangıcında Hepatit-C ye karşı da lavantanın bu denli etkili olduğunu henüz bilmiyordum. Bu konudaki çalışmalarımın sonuçlarını “Bitkisel Sağlık Rehberi” adlı kitabıma yetiştirebildiğimden dolayı da çok mutluyum.
Dünya Sağlık Teşkilatının 1999 yılı verilerine göre tüm dünyada yaklaşık 175 milyon insanın kronik olarak Hepatit-C Virüsü (HCV) ile infekte olduğu tahmin edilmektedir. Her yıl yaklaşık 3.7 milyon insan da HCV ile enfekte olmaktadır. Hepatit-C virüsü denetlenmemiş kan transfüzyonu (kan nakli) ile bulaşmaktadır. Cinsel ilişki ve doğum esnasında da geçiş mümkündür. Tüm bunların dışında sterilize edilmemiş enjeksiyon ve sünnet aletleri de risk oluşturmaktadır. Bunların dışında temmuz 1992 den önce organ nakli yaptırmış olanlarda da bu risk vardır. Çok sık diyaliz cihazına bağlanmak zorunda olan hastalarda da az da olsa kapma riski vardır. HCV karaciğerde iltihablanmaya neden olmaktadır. Hepatit-C virüsü bazı insanlarda uzun yıllar en küçük bir şikâyete neden olmadığından kişiler bu virüsü kaptıklarının çok geç farkına varmaktadırlar. Hastalığın siroza karaciğer kanserine veya karaciğer yetmezliğine dönüşme riski vardır. Bu nedenle Hepatit-C nin erken tanısı çok önemlidir.
Lavanta kürü Hepatit-C hastalarının kullanacağı mükemmel bir destekleyici kürdür. Hemen belirtmekte fayda görüyorum lavanta kürü Hepatit-C virüsünü yok etmemektedir. Lavanta kürü Hepatit-C virüsünün aktif hale geçmesini engelleyebilmekte ve neden olduğu karaciğer iltihablanmasının tedavisinde de mükemmel destekleyici rol oynamaktadır. Karaciğer
:-):-):-)bolizmasının sağlıklı bir şekilde çalışmasını düzenleyerek virüsün faaliyete geçmesini önemli ölçüde bastırmaktadır. Günümüzde henüz bu virüsü yok edecek herhangi bir tedavi yöntemi mevcut değildir. Bilinen bir diğer noktada şudur Hepatit-C altta yatan başka bir karaciğer hastalığını da artırmakta ve ağırlaştırmaktadır. Bu virüsün en önemli özelliği genomundaki relatif değişkenliktir. Bir çok farklı genotipi bulunduğundan dolayıdırki hastalığın ciddiyeti ve tedaviye verdikleri cevaplar önem kazanmaktadır. Kısaca Hepatit-C virüsünün çok farklı genotipleri olduğundan hastalığın seyri ve hastaların tedaviye verecekleri yanıtlarda farklılıklar göstermektedir. Bugün bilinen en az altı tane genotipi ve gene en az elli tanede alt-tipi (sub-type) bulunmaktadır. Örneğin Amerika’da 1a ve 1b genotipi en sık görüleni (%75) olup genotip iki ve üç % 15 civarındadır. Hepatit-C virüsünün hangi genotip’e ait olduğunun da belirlenmesi tedavi şeklinin seçimi için önemlidir. Çünkü her genotip interferon (IFN) tedavisine cevap vermemektedir. Lavanta kürü uygulanırken interferon tedavisinde gözlenen flu-like symptoms (subjektif semptomlar) denilen yan tesirleri gözlemek mümkün değildir. Örneğin interferon tedavisinde gözlenen başlıca yan tesirler iştahsızlık sıtma nöbetleri baş ağrısı soğuk algınlığı şikayetleri susama mide bulantısı ve beraberinde kusma ve eklem ağrıları. Lavanta kürü uygulanırken her hangi bir yan tesir yaşamak mümkün değildir. Lavanta kürü öylesine etkilidirki çok kısa zamanda sonuçlarını almak mümkün olmaktadır. Lavanta kürü ile kısa zamanda sonuç almanın arkasında karaciğer enfeksiyonuna karşı biyokimyasal reaksiyon hızının çok yüksek değerde olması yatmaktadır.
Hepatit-C ye karşı genel ve yaygın bir aşı yoktur. Henüz olmayışının veya böyle bir aşının geliştirilmesinin zorluğunun arkasında bu virüsün genomundaki relatif farklılıklardan kaynaklanmaktadır. Bu konuda sizi en iyi aydınlatacak olan hekimdir. Bebeğini emziren anneden emzirme yoluyla bu virüsün bebeğe geçmesi mümkün değildir. Hepatit-C virüsünü almış olanlara yapılan değişik testler vardır. Bu testlerin istenmesine hekim karar verecektir.
Hepatit-C ve Hepatit-B hastaları için enginar bulunmaz bir nimettir. Bu hastaların karaciğer
:-):-):-)bolizmalarının sağlıklı ve dengeli bir şekilde çalışmasında enginarın katkısı öylesine önemlidirki onlara haftada bir-iki defa birer porsiyon enginar tüketmelerini adete alışkanlık haline getirmelerini tavsiye ederim. Eğer Hepatit-B ve Hepatit-C den dolayı şikâyetler ortaya çıkmış ise ve de karaciğer değerleri de yükselme göstermiş ise bu taktirde lavanta kürüne ilaveten haftada iki-üç defa birer porsiyon (yağsız olarak) enginar tükemini kür olarak uygulamaları bulunmaz bir imkândır. Çok az suda tuzsuz ve yağsız olarak dilimlenmiş olarak pişirdiğiniz enginarın suyunu da özellikle içmek gerekir. Yağsız ve tuzsuz olarak tüketeceğiniz enginar belki size yavan gelecektir. Ancak unutmayınızki bu sağlığınız için gereklidir.
Alerjik Mevsimler ve Hepatit
Değerli okuyucu bahar mevsiminde çiçek tozları (polen) bir çok insanda alerjiye neden olmaktadır. Hatta yaz mevsimine girerken de halk arasında saman nezlesi olarak bilinen alerjik reaksiyonlar ortaya çıkmaktadır. Bu dönemlerde karaciğer
:-):-):-)bolizması da olumsuz etkilenmektedir. Hepatit-C veya Hepatit-B virüsü taşıyılarının karaciğer değerlerinde (ALT ve/veya AST) fluktasyonlar (iniş-çıkış) gözlenebilmektedir. Bunun sebebinin özellikle alerjik mevsimlerden kaynaklandığı belirtilmektedir. Çünkü alerjik mevsim denilen bahar başlangıcı ve yaz mevsimine geçişlerde soluduğumuz havada bulunan polenler veya mevsim gereği tozlar insan vücudunda alerjik reaksiyonlara neden olmaktadır. Unutmayınızki alerjik reaksiyonlar bir şekilde karaciğerin çalışmasını olumsuz etkileyebilmektedir. Sonuçta Hepatit-B veya C taşıyıcılarında ALT ve/veya AST değerleri iniş-çıkış gösterebilmektedir. Bu konuda hekiminiz size en doğru açıklamayı yapacaktır.
Karaciğer
:-):-):-)bolizmasını olumsuz etkileyen ilaçlar
Uzun vadeli kullanımlarda karaciğere zarar vererek ciddi karaciğer rahatsızlıklarının ortaya çıkmasına neden olan bazı ilaçlar ve
:-):-):-)bolitleri bulunmaktadır. Günümüzde bu ilaçların sayıları yapılan araştırma sonuçlarına göre giderek artmaktadır. 1990 yılında Japonların yaptığı araştırma sonuçlarına göre birinci sırayı bazı antibiyotikler (penicillin grubu özellikle ampicillin) almaktadır. İkinci sırayı anti-kanser ilaçlarından methootrexate (MTX) ve cytoxan almaktadır. Üçüncü sırayı ise Merkezi Sinir Sistemi rahatsızlıklarına karşı kullanılan ilaçlar almaktadır. Örneğin helothane. Ağrı kesicilerden aspirin ve indomethacin de karaciğere zarar veren ilaçlar arasında olduğu bildirilmiştir. Karaciğer rahasızlığınız olupta karaciğer şikâyetlerinin dışında başka bir rahatsızlıktan dolayı hekime giderseniz size ilaç verdiği taktirde hekiminizi karaciğer şikâyetlerinizin olduğu konusunda bilgilendiriniz.
Lavantayı ilk defa çocukluk yıllarımda tanıdım. Anneannemin elbise dolabının bir ayrıcalığı vardı… Özenle katlanmış giysilerinin arasında ince tülbentlere sarılmış yapraklı lavanta çiçekleri bulunurdu. Onun elbise dolabının kokusu çok farklıydı. Giydiği elbiseleride ilk bir iki gün yoğun bir biçimde lavanta kokardı. Bazı geceler anneannemin odasında yer yatağında yatardım. Onun odasında uyuduğum geceler lavanta kokusunu yastık yüzlerinde de derin derin algılardım. Öylesine rahat uyurdumki… Birgün bitkiler üzerine olan araştırma ve çalışmalarım beni lavanta bitkisiyle karşılaştırdı. Onu koklar koklamaz anneannem aklıma geldi. Huzurlu rahat ve uzun uzun uyduğum geceleri anımsadım. Lavanta üzerine yaptığım çalışmalarımda ilk gördüğüm içerdiği en az ondört tane sedatif (teskin edici rahatlatıcı) özelliği olan etkin maddeyi içerdiği idi… O yıllarda anneannemin odasında uyurken neden bu denli rahat sakin ve uzun uyduğumun sebebini bulmuştum. Günümüzde yeni yeni yayılmaya ve uygulama alanı bulmaya başlayan Aromaterapesinde de kullanılan bir çok bitkiden biri olan lavantanın kullanım sebeplerinden birinin de bu olduğunu zannediyorum. p-cymene alpha-pinene cinnamaldehyde ve carvone lavantanın içerdiği sedatif özellikli etkin maddelerden bir kaç tanesi. Lavanta üzerine olan çalışmalarımı tam sonlandıracağım sırada anneannemin zaman zaman lavantayı demleyip çayını içtiğini de hatırladım. O yıllarda bunun nedenini sormak aklıma bile gelmezdi. Ancak şu varki lavanta çayı içmek sıra dışı bir şey… Nane papatya kuşburnu veya adaçayı gibi bilinen ve demlenip içilen bir türden de değildi. Onun anısına lavantanın içindeki hikmeti araştırmak için üzerinde tekrar çalışmaya başladım. Lavantanın içerdiği etkin maddelerin kendine özgü bir sistematiği olduğunu gördüm. Bu sistematiğin içerisinde gözlediğim lavantanın tüm karaciğer
:-):-):-)bolizmasını mucizevi bir şekilde düzenleyebileceği idi. Siz değerli okuyucularıma bu yazıyı hazırlarken o günkü gibi heyecanlan dığımı belirtmek isterim.
Tabiatana lavantaya öylesine cömert öylesine seçici davranmışki içerdiği etkin maddeler özenle bir araya toplanıp sanki genel karaciğer şikâyetlerine karşı özel olarak yaratılmış. Gerek çiçeklerinde gerekse de yapraklarında moleküler yapıları ve etkin özellikleri bakımından birbirlerinden tamamen farklı maddeler bulunmaktadır. Aşağıdaki tablodan bu maddelerin etkin özelliklerini görebilirsiniz.
Tablo: Lavanta’da bulunan bazı etkin maddelerin özellikleri
Özellik (en)
Özellik (tr)
Adet Etkin Madde
antihepatotoxic
karaciğer toksinlerine karşı
8
hepatoprotective
karaciğeri koruyucu
9
hepatotonic
karaciğeri sakinleştirici
7
antiviral
virüslere karşı etkili
8
antiinflammatory
antiinflamatuar
14
antioxidant
antioksidan
7
antitumor
tümöre karşı
6
cancer preventive
kansere karşı koruyucu
6
antimutagenic
genetik mutasyona karşı
13
antiseptic
antiseptik
11
sedative
sakinleştirici rahatlatıcı
14
anticancer
kansere karşı
7
Karaciğer
:-):-):-)bolizmasının sağlıksız çalışmasından dolayı yükselen enzim değerlerinin kısa zamanda kontrol altına alınmasında ve tekrar kısa zamanda normal değerlerine indirilmesinde lavanta kürü bulunmaz bir nimet… Özellikle Hepatit-B ve Hepatit-C virüslerinin aktive olabilmelerine karşı karaciğer
:-):-):-)bolizmasının sağlıklı çalışmasını ve güçlü kalmasını sağlayabiliyor. Sağlıklı ve güçlü çalışan karaciğer
:-):-):-)bolizması karaciğer bağışıklık sisteminin de güçlü olduğunu gösterir. Böylece virüsler bastırılarak faaliyete geçmeleri önlenmiş olabiliyordu. Sonuçta lavanta kürünün bu virüslerin karaciğer dokusunda kansere veya siroza dönüşme riskine karşı da mükemmel bir önleyici rolünün olabileceği gerçeğini de ortaya koymakta idi. Karaciğer
:-):-):-)bolizmasının düzenli çalışmasında lavantanın çiçeklerinde bulunan 18 cineole delta-3-carene ve herniarin ağırlıklı olarak etkili olurken yapraklarının içerdiği beta-pinene’de karaciğer enfeksiyonuna karşı adeta tabii bir antibiyotik olarak görev yapmaktadır. Lavantanın yapraklarında bulunan bornyl-acetate etkin maddesi antiviral olarak görev yapan en az sekiz tane etkin maddeden bir tanesi. Bu amaçla kullanılacak olan lavantanın bir yıldan daha fazla beklememiş olmasına özen gösteriniz. Aktarlardan alınacak olan lavantanın sadece çiçeklerinin değil eşit oranlarda yapraklarının da bulunması gerektiğine özen gösteriniz. Aktarlarda lavanta yağı da satılmaktadır. Bu amaçla lavantanın yağı daha da etkili olur düşüncesiyle kesinlikle kullanmayınız. Lavanta kürünün uygulanması esnasında lavantanın çiçeklerinde bulunan lavandulol ve dihydrocoumarin ile yine yapraklarında bulunan cedrene alpha-humulene ve alpha-cadinene maddelerinin aynı anda bulunmaları lavantanın etkili olmasındaki temeli oluşturmaktadır.
Hepatit-C nin sebep olabileceği karaciğer kanserine dönüşme riskini büyük bir ölçüde önleyen etkin maddelerden bir tanesi de lavantanın içerdiği ursolic acid fonksiyonel maddesidir. Değerli okuyucu yeri gelmişken önemli bir noktayı hatırlatmayı uygun buluyorum hangi bitki olursa olsun içerdiği önemli bir etkin madde tek başına veya saf halde istenilen ölçüde veya doğrultuda faydalı olmayabilir. Çünkü o etkin maddenin
:-):-):-)bolizmada istenilen başarıyı sağlayabilmesi için bitkinin içerdiği diğer yardımcı etkin maddelere medyatör maddelere ve birinci derecede fonksiyonel olan etkin maddenin işlevini artırabilmek için segonder maddelere de ihtiyaç vardır. Uygulanan bitkisel yardımcı (destekleyici) tedavide sadece etkin maddeyi düşünmemek gerekir. Bu anlamda kullanılan bitkiyi bir bütün olarak değerlendirmek gerekir. Önemli olan diğer bir hususta kullanılacak olan bitkinin hangi kısımlarının kullanılacağı ne müddetle demleneceği ne zaman ve nasıl içileceği ve de ne kadar süreyle hangi aralıklarla uygulanacağıdır.
Derideki bazı rahatsızlıkların nedeni karaciğerden kaynaklanmaktadır. Lavanta kürü aynı zamanda halk arasında ala hastalığı olarak bilinen vitiligo sedef ve deride ileri yaşlarda oluşan yaşlılık lekelerine karşı da önleyici rol oynamakta ve de bu hastalıkların tedavisinde de önemli bir yardımcı ve destekleyicidir. Lavanta saç dökülmesine karşı da çok etkilidir. Ancak bu konudaki uygulama dıştan olup hazırlanması tamamen farklıdır. Saç dökülmesine karşı uygulanacak kür için Kür 2 ye bakınız.
Lavanta kürünün başarı oranını çok daha fazla yükseltmek ve daha hızlı bir biçimde sonuca ulaşabilmek için beslenme şeklinize dikkat ederek bazı takviye uygulamalarda yapabilirsiniz. İşte bunlardan bazıları hergün öğle yemeklerinden yarım saat önce hiç bir şey ilave etmeden tüketeceğiniz bir porsiyon preslenmiş çilek lapası karaciğer yetmezliğine karşı önemli bir takviye oluşturur. Preslenmiş çilek lâpası çileklerin çatalla veya kaşıkla iyice ezilerek hazırlanmasıdır. Ezme işlemi tamamlandıktan sonra fazla bekletmeden tüketilmesi gerekir. Tüketeceğiniz çileklerin hormonsuz olmasına özen gösteriniz. Genel olarak karaciğer
:-):-):-)bolizmasının sağlıklı ve düzenli çalışmasında enginarın katkısı yabana atılmayacak kadar büyüktür. Haftada iki-üç defa bir porsiyon az suda haşlanmış (dilimlenmiş olarak) enginar tüketmek. Tuzlamayınız ve porsiyon başına bir çorba kaşığından fazla sıvı yağ kullanmayınız. Var ise artakalan haşlama suyunu içiniz. Taze kayısının karaciğerin dostu olduğunu unutmayınız. Buradan lavanta kürünün başarılı olabilmesi için mutlaka yukarıda bahsetmiş olduğum beslenme şekline uymak şarttır diye bir sonuç çıkartmayınız. Beslenme şeklinin uygulanmasında karaciğerin yükü hafiflemekte ve karaciğer daha rahat çalışmaktadır.
Değerli okuyucu karaciğer yetmezliği kronik karaciğer enfeksiyonu veya hepatit-B veya da hepatit-C şikâyeti olanların beslenmelerinde aflatoksin içeren besinlerden de mutlaka uzak durmaları gerekir. Nedir aflatoksin? Aflatoksin Aspergillus flavus adı verilen bir mantarın salgıladığı zehirdir (toksin). Örneğin ekmeğin üzerinde oluşan yeşilimsi küf aflatoksine verilebilecek en güzel örnektir. Nemli veya uygun olmayan koşullarda ve ortamlarda depolanmış buğdayın fıstığın biberin veya fındığın üzerinde oluşabilen mantarın salgıladığı küf aflatoksine örnektir. Bir başka örnek uygun olmayan şartlarda ve ortamlarda saklanan elmanın üzerinde de küf olarak adlandırabileceğimiz mantar oluşabilmekte ve patulin adı verilen zehiri (toksini) salgılamaktadır. Gerek aflatoksin ve gerekse de patulin karaciğer kanserinin oluşumunda etkin rol oynayan maddelerdir. Ekmeğin üzerinde oluşmuş küf (mantar) var ise ekmeğin tamamının hiç bir şeklide tüketilmemesi gerekir. Çünkü ekmeğin yüzeyinde oluşmuş olan mantarın kökleri gözle tesbit edilemeyecek kadar ekmeğin içine doğru yayılmıştır. Küflü bölgeyi bıçakla kesip atmak geri kalanını tüketmek çözüm değildir. Aynı şekilde üzerinde mantar oluşmuş tüm sebze veya meyve çeşitlerini hiç bir şeklide kullanmayınız. Unutmayınızki bir besini pişirmekle de içerdiği aflatoksini yok etmek mümkün değildir. Kısaca aflatoksin pişirilme esnasında yok olmaz. Küflü ekmeklerinizi hayvanlara da kesinlikle vermeyiniz. Küf (mantar) içeren bir ekmeği sütünden istifade ettiğiniz bir hayvana verirseniz hem hayvanın sağlığını olumsuz etkilersiniz hem de sütünü içtiğiniz taktirde de aflatoksin size geri dönmüş olur. Küf içeren ekmeği en doğrusu toprağa gömmektir. Sonuç olarak üzerinde mantar oluşmuş besinlerin (tahıl sebze meyve ekmek gibi) hiç bir şekilde tüketilmemesi gerekir. Özellikle karaciğer
:-):-):-)bolizması sağlıklı çalışmayan ların sebze meyve ve tahıl tüketimlerinde tazeliğe önem vermelerini öneririm. Besicilik yapanların büyükbaş hayvanlara verdikleri yemleri mantar oluşumuna fırsat vermeyecek bir şekilde uygun şartlarda korumaları gerekir. Doksanlı yılların ortalarında Avrupaya ihraç edilen kırmızı pul biberimizde aflatoksin bulunduğundan dolayı uzun müddet bu biberimizin ihracatı yapılamamış idi. Çünkü toplanan kırmızı biberler uygun olmayan depolama koşullarında bekletilirken üzerinde oluşan mantar aflatoksin salgılamıştı.
Aflatoksinin varlığı yakın bir geçmişte ilk defa 1960 yılında ortaya konmuştur. İngiltere’de 1960 yılında bir defada ani olarak yüzbinin üzerinde tavuk ölmüştür. Yapılan araştırma ve soruşturmaların sonucunda İngiltere’nin o yıl Brezilya’dan tavuk yemi olarak ithal ettiği fındık ununun aflatoksin içerdiğini ortaya koymuş idi. Bu felâketin sonucunda da aflatoksin adı verilen zehir ilk defa ortaya o yıllarda konmuş oldu.
Karaciğer yetmezliğine ve Hepatit-B virüsünün bastırılmasına karşı önermiş olduğum lavanta kürü Hepatit-C ye karşı oldukça zayıf kalıyordu. Bu nedenle Hepatit-C yi de kapsayan yeni bir lavanta kürünün uygulama şeklini geliştirmem ve de optimize etmem gerekiyordu. Aşağıda Kür 1 de vermiş olduğum lavanta kürü hem Hepatit-B ye hem Hepatit-C ye hem de genel karaciğer yetmezliğine karşı geliştirmiş olduğum kürdür. Bu kürün hazırlanması ve uygulaması çok daha kolaydır. Ancak dört dakikalık demleme süresi tamamlandıktan hemen sonra fazla bekletmeden süzülmesi gerekmektedir. Kesinlikle şarttır.
Karaciğer Rahatsızlıklarında Beslenmenin Önemi
:-):-):-)enli yılların başına kadar karaciğer ile ilgili rahatsızlıklarda beslenmenin önemli olduğu savunulurdu. Ancak son yıllarda bunun geçerli olmadığı savunulmaya başlandı. Özellikle de “canınız ne çekiyorsa onu tüketebilirsiniz” görüşü hakim olmaya başladı. Beslenme üzerine yazılmış bazı kitaplarda da (yabancı dilden tercüme edilmiş) “dilediğinizi yiyebilirsiniz” şeklinde önerilerde bulunulmaktadır. Ben bu görüşe kesinlikle katılmıyorum. Çünkü beslenmenin karaciğer rahatsızlıklarında çok önemli olduğuna inanıyorum. Bazı bitkisel kürlerin de sağlıksız karaciğer
:-):-):-)bolizmasının tekrar sağlıklı çalışmasında vazgeçilmez olduklarına inanıyorum. Beslenmede aşırı yağlı yemeklerden uzak durulması gerekir. Özellikle lavanta kürüne ilaveten
-çilek lapası
-kereviz
-enginar
-taze kayısı
tüketimi önemlidir. Bu konuda ilgili bölümleri okuyunuz. Lavanta kürünü uygularken kereviz ve enginar kürünü aynı zamanda uygulamayınız. Lavanta kürü tamamlandıktan üç gün sonra enginar veya kereviz kürünü uygulayabilirsiniz.
Değerli okuyucu aktarlarda lavanta yağı da satılmaktadır. Kesinlikle bu amaçla lavanta yağı kullanmayınız. Lavanta yağı çok güçlüdür ve bazı durumlarda sadece haricen kullanılır. Kesinlikle lavanta yağı daha faydalı olur diye dahili olarak kullanmayınız.
Eğer saçlarınızda kepek var ise veya saçlarınıza parlaklık ve canlılık kazandırmak istiyorsanız bunun da çözümü ısırgandır (Bakınız: Isırgan)
Lavanta ile ilgili kürlerin uygulanış şekilleri için “Bitkisel Sağlık Rehberi” adlı kitabıma başvurabilirsiniz.
Not: Hekiminizin verdiği ilaçlar var ise mutlaka kullanınız. Buradaki uygulamayı bir destekleyici olarak kullanınız. Ancak bilmeniz gereken nokta kullanacağınız bitkiye karşı alerjinizin olup olmadığıdır. Bu konuda hekiminizin görüşünü alınız. Hekime gitmeden ve teşhis koydurmadan şikayetiniz ne olursa olsun buradaki bilgiler ile kendi kendinizi tedavi etmeye kalkışmayınız. Buradaki bilgilerin kesinlikle bir hastalığı teşhis amacı yoktur.
Alıntı >> Prof.Dr İbrahim Saraçoğlu
7 Şub, 2009
